Effectentaks 2.0 voor u doorgelicht

23-12-2020

Na de vernietiging van de effectentaks door het Grondwettelijk Hof eind vorig jaar, doet de Vivaldi-regering een nieuwe poging om effecten te belasten met een gerepareerde effectentaks 2.0. Wat verandert er?

Effectenrekening boven 1 miljoen euro wordt belast, ongeacht het aantal titularissen

De nieuwe taks viseert effectenrekeningen met een waarde boven 1 miljoen euro. Banken en verzekeraars zullen de taks inhouden en doorstorten. Belastingplichtigen met een buitenlandse rekening of verzekering met een waarde van meer dan 1 miljoen euro zullen een aangifte moeten doen en de taks zelf betalen.

De taks bedraagt opnieuw 0,15 %. Zodra de waarde van de effectenrekening hoger is dan 1 miljoen wordt de belasting geheven op het volledige bedrag, dus niet enkel op de schijf boven 1 miljoen.

Nieuw is dat er vanaf nu uitsluitend wordt gekeken naar de effectenrekening, en niet langer naar de houder(s) ervan. Zodoende breidt de effectentaks 2.0 haar doelgroep uit. Daar waar de vernietigde effectentaks alleen natuurlijke personen trof, viseert de nieuwe effectentaks ook effectenrekeningen van rechtspersonen en juridische constructies met een waarde van meer dan 1 miljoen euro.

Deze nieuwe benadering heeft als voordeel dat er niet langer gekeken wordt naar het totale bedrag op alle effectenrekeningen die iemand bezit. Iemand die tijdens de vorige taks drie effectenrekeningen met elk een waarde van € 200.000 bezat, was effectentaks verschuldigd omdat de som van zijn effectenrekeningen het oude grensbedrag van € 500.000 overschreed. Iemand die voortaan drie effectenrekeningen met elk een waarde van € 900.000 bezit, is geen effectentaks verschuldigd omdat geen enkele rekening het nieuwe grensbedrag van € 1.000.000 overschrijdt.

Het nadeel is dat het aantal titularissen van een effectenrekening in de toekomst geen enkele rol meer speelt. Drie personen die samen een effectenrekening van € 1.200.000 aanhouden, werden voorheen vermoed elk een derde van de effectenrekening te bezitten en moesten geen taks betalen. Op diezelfde effectenrekening wordt voortaan wél taks ingehouden.

Een en ander heeft mogelijk perverse effecten. Zo zullen twee echtgenoten die elk een effectenrekening van € 800.000 bezitten geen taks betalen, hoewel zij even rijk zijn als een echtpaar dat samen een effectenrekening van € 1.600.000 bezit en daarop wél wordt belast.

Ook afgeleide producten en cash komen in het vizier, aandelen op naam blijven vrijgesteld

De vorige effectentaks belastte alleen aandelen, obligaties, beleggingsfondsen, warrants, kasbons, enzovoort. Afgeleide producten (trackers, opties, futures, swaps,…) en vastgoedcertificaten werden dan weer niet geviseerd. Onder meer in dat onderscheid vond het Grondwettelijk Hof munitie om de effectentaks te vernietigen. De gereanimeerde effectentaks 2.0 tracht met deze ongelijke behandeling komaf te maken door haar toepassingsgebied voortaan uit te breiden naar afgeleide producten en vastgoedcertificaten. Ook het geldsaldo (cash) op de rekening zou worden meegeteld. Aandelen op naam blijven evenwel uitgesloten. De regering wil zo kmo’s beschermen waarvan de aandelen meestal op naam worden aanhouden (via inschrijving in het aandelenregister). Ook op dit onderscheid steunde het Grondwettelijk Hof vorig jaar haar beslissing om de effectentaks te vernietigen. Hoewel de Raad van State deze vrijstelling van aandelen op naam in een recent advies verdedigbaar noemt, valt af te wachten hoe het Grondwettelijk Hof daarover zal oordelen in een eventuele nieuwe procedure.

Zijn er ontsnappingsroutes?

Die worden alleszins ijverig gesloten. De Vivaldi-regering neemt de antimisbruikbepaling uit het wetboek Inkomstenbelasting over. Een belastingplichtige die zijn effectenrekening opsplitst in meerdere rekeningen of het bedrag erop verlaagt tot onder de drempel van 1 miljoen wordt vermoed fiscaal misbruik te plegen. Hij zal dan moeten aantonen dat hij daarvoor andere redenen had dan het ontwijken van de effectentaks.

Mogelijk zullen ouders vlugger een deel van hun roerend vermogen schenken aan hun kinderen zodat de waarde van hun effectenrekening daalt onder 1 miljoen euro.

Maar ook andere niet-fiscale motieven om uw effectenportefeuille op te splitsen over meerdere banken zijn denkbaar. Zo verwijst de Raad van State zelf naar een advies van de Inspectie Financiën waarin wordt gesteld dat “een uitsplitsing over verschillende effectenrekeningen ook kan ingegeven zijn door de legitieme bedoeling van het spreiden van risico’s”.

Uiteraard legt u al uw eieren best niet in dezelfde mand. Het belang van voldoende diversificatie van uw effectenportefeuille over verschillende activaklassen (bijv. aandelen, obligaties, liquiditeiten), verschillende regio’s (bijv. Europa, VS, Azië), munten, sectoren (bijv. technologie, e-commerce, farma, voeding,…) en trends (bijv. digitalisering, automatisering, vergrijzing, klimaatverandering,…) kan niet genoeg worden benadrukt. Geen enkele bank kan echter de beste zijn in alle activaklassen, regio’s, sectoren en trends. Daarom moet wel eens heil gezocht worden in fondsen van externe fondsbeheerders, die de huisbank vaak niet aanbiedt. Het spreiden van uw effectenportefeuille over meerdere banken met het oog op adequate diversificatie valt daarom perfect te verdedigen.

Meer weten over de effectentaks? Kom gerust langs of ontmoet ons digitaal, onze experts helpen u graag verder met professioneel advies.